
քիմիա

քիմիա
Ո՞ր նյութերն են անվանում ռեակցիայի
ա) արգասիքներ
Վերջնական նյութը։ Օրինակ՝ Ջուր։
բ) սկզբնանյութեր
:Սկզբնական նյութերը։
Օրինակ՝ Թթվածին և ջրածին։
2․Փորձ։Ռեակցիայի բանաձևը.NaHCO3+CH2COOH=CO2+H2O+CH3COONa
Հաշվի՛ր տարրերի զանգվածային բաժինները (%)՝ ա) CuS, բ) SiO2: գ) H3PO4, դ) Mg(NO3)2 քիմիական բանաձև ունեցող միացություններում:
ա)Ar(Cu)=64
Ar(S)=32
Mr(CuS)=64+32=96
64+32=96
64/96×100=66,6%
32/96=33,3
բ)Ar(Si)=28
Ar(O)=32
Mr(SiO2)=28+32=60
28/60×100=46,6
32/60×100=53,3 գ)Ar(H)=3
Ar(P)=31
Ar(O)=64
Mr(H3PO4)=3+31+64=98
3/98×100=3,061%
31/98×100=31,63%
64:98×100=65,30% դ)Ar(Mg)=24
Ar(N)=14
Ar(O)=48
Mr(Mg(No3))=24+14+48=86
24/86×100=27,9%
14/86×100=16,2%
48/86×100=55,8%
Հարցեր և առաջադրանքներ․
1․Ի՞նչ է ցույց տալիս տարրի զանգվածային բաժինը մոլեկուլում։
ցույց է տալիս տվյալ տոկոսը։
2․Հաշվի՛ր տարրերի զանգվածային բաժինները (%) հետևյալ բանաձևն ունեցող նյութերում՝ ա) NO, բ) SO2, գ) HNO3, դ) CuCO3 :
ա) NO
Mr=14+16=30
ω(N)=14/30×100=46,6%
ω(O)=16/30×100=53,3%
բ) SO2
Mr=32+16.2=64
ω(S)=32/64×100=50%
ω(O2)=32/64×100=50%
գ) HNO3=1,5%|22,2%|76,3%
դ) CuCO3= 51,61% |9,67% |38,7%
3․Համացանցից փնտրի՛ր կերակրի աղի, խմելու սոդայի քիմիական բանաձևերը: Հաշվի՛ր դրանցում տարրերի զանգվածային բաժինները (մասերով և %-ով):NaCI=40,7%|62,8%NaHCO3=27,3%|1,19%|14,2%|57,1%
Ի՞նչ է ատոմը։ Ո՞րն է նրա դերը քիմիայում
։Ատոմը նյութի ամենափոքր մասնիկն է, որը կազմված է պրոտոններից և նեյտրոններից։
2․Ի՞նչ է հարաբերական ատոմային զանգվածը (Ar):
Ատոմային զանգվածը ցույց է տալիս տվյալ տսրրի ատոմը քանի անգամ ծանր ածխածնի մասից։
3․Ինչի է հավասար 1 զ․ա․մ․։1,66*10^-27
4․Սահմանի՛ր մոլեկուլ հասկացությունը:
5․Ի՞նչ է քիմիական բանաձևը:
Քիմիական բանաձևը ցույց է տալիս նյութի որակական և քիմիական կազմը։
6․Ի՞նչ է ցույց տալիս ինդեքսը:Ինդեքսը ցույց է տալիս տվյալ տարրի քանակը։7․Ի՞նչ է ցույց տալիս հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը։8․
Ի՞նչ է ցույց տալիս հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը։
Նյութի հարաբերական մոլեկուլային զանգվածը մոլեկուլի զանգվածի հարաբերությունն է զանգվածի ատոմային միավորին։
2․. Լրացրո՛ւ աղյուսակը
.CO=12+16=28
SO3=32+16.3=80
Na2S=P2
O5=31.2+16.5=142
H2SO4=1.2+32+16.4=98
H3PO4=1.3+31+16.4=98
3․Տեղեկատվական աղբյուրներում որոնի՛ր կենցաղում օգտագործվող մի քանի նյութի (խմելու սոդա, քացախաթթու (քացախ), մեթան) քիմիական բանաձևերը և հաշվի՛ր դրանց հարաբերական մոլեկուլային զանգվածները:NaHCO3=CH3COOH=12+1.3+12+16+16+1=60CH4=12+1.4=16

Սահմանի՛ր մոլեկուլ հասկացությունը:
Մոլեկուկը նյութի ամենափոքր մասնիկն է, որը պահպանում է նյութի հատկությունը
։2․Ի՞նչ է քիմիական բանաձևը
:Քիմիական բանաձև ցույց է տալիս թե ինչ նյութերից է կազմված ատոմը։ Այն տարրեի մի գրություն է։
3․Ի՞նչ է ցույց տալիս ինդեքսը:
Այն ցույց է տալիս թե այդ տարրի ինչքան ատոմ կա այդ մոլեկուլում։
4․Կարդա՛ հետևյալ բանաձևերը՝ CH4, SO2, H2O2, NH3, H2, և հաշվի՛րյուրաքանչյուր բանաձևում ատոմների գումարային թիվը։CH4-5, SO2-3, H2O2-4, NH3-4, H2-2:
CH4-մեթան
SO2-ծծումբի օքսիդ
H2O2-ջրածնի պերոքսիդ
NH3-Ամոնյան
H2-ջրածին
1․Ի՞նչ է քիմիական տարրը
։Քիմիական տարը դա ատոմից կազմված միություն է։
2․ Գրիր հետևյալ տարրերի քիմիական նշանները՝ ջրածին, թթվածին, ազոտ, ֆոսֆոր, երկաթ, պղինձ, ցինկ, քլոր, ածխածին, նարիում, կալիում, կալցիում։
Ջրածին-H
Թթվածին-O
Ազոտ-N
ֆոսֆոր-F
Երկաթ-Fe
Պղինձ-Cu
Ցինկ-Zn
Քլոր-Ci
Ածխածին-C
Նարիում-Na
Կալիում-K
Կալցիում-Ca
3․Ի՞նչ է հարաբերական ատոմային զանգվածը:
Այն քիմիական մեծություն է, որը ցույց է տալիս թե տվյալ քիմիական տարրը քանի անգամ է մեծ որպես չափանիշ ընդունված ջրածնիհարաբերական ատոմային զանգվածից
։4․Ո՞րն է ընդունված որպես ատոմային զանգվածի միավոր (զ.ա․մ.)
։ 5․Օգտվելով պարբերական համակարգից՝ գտիր և կլորացրու հետևյալ տարրերի Ar-ները.Ալյումին, քլոր, կալցիում, մագնեզիում, ֆտոր, սնդիկ, ոսկի, երկաթ, ֆոսֆոր, ծծումբ։Ալյումին-27Քլոր-35.5Կալցիում-40Մագնեզիում-24Ֆտոր-19Սնդիկ-200Ոսկի-197Երկաթ-55Ֆոսֆոր-31Ծծումբ-32
Նկարում ներկայացված է քիմիական տարրի 16 զանգվածային թվով ատոմի կառուցվածքի մոդելը.


